De risico's van "Pinnen moet".

May 6, 2013

Steeds meer winkels accepteren geen contant geld meer. Pinnen moet - in plaats van pinnen mag. Als reden wordt het voorkomen van overvallen genoemd. Maar mag het wel: contant geld weigeren? En wat nu als je nergens meer contant kunt betalen? Dat heeft gevolgen voor de privacy, en de betrouwbaarheid van de samenleving.

De eerste vraag is eenvoudig te beantwoorden. Ook al zijn euro munten en euro biljetten een wettig betaalmiddel, winkeliers zijn niet verplicht die te accepteren. Datzelfde geldt bijvoorbeeld ook voor de ChipKnip of een pinpas.

Roofovervallen op winkeliers worden als reden genoemd. In een gesprek dat ik laatst met een aantel kennissen uit Amsterdam had bleek zelfs dat het daar als asociaal wordt gezien als je contant betaalt. Je zadelt immers iemand met een onnodig risico op. Toch is dat vreemd. Het aantal overvallen is al flink gedaald de laatste jaren. Dat zal zeker te maken hebben met de toename van het gebruik van PIN en de daardoor afnemende hoeveelheid contant geld in de kassa. Maar ook de kosten voor het accepteren van contant geld spelen een rol. De laatste jaren zijn de bancaire kosten van PIN gedaald, en kosten van het afstorten van contant geld verhoogd.

De echte vraag is of dit allemaal wel zo gewenst is. Het feit dat een winkelier mag kiezen hoe er betaald wordt volgt uit het principe van contractsvrijheid. Winkelier en klant gaan een overeenkomst aan, waarvan de inhoud en de vorm volledig vrij is, tenzij de wet anders bepaalt. Belangrijk is wel dat de inhoud van de overeenkomst echter niet tot maatschappelijke onaanvaardbare mag gevolgen leiden. En hier wringt de schoen toch wel een beetje.

Bij iedere PIN betaling ziet de bank hoeveel geld je uitgeeft in een bepaalde winkel. Pinnen bij het tankstation: de bank kan redelijk goed schatten hoeveel kilometer je per jaar rijdt. Kan interessant voor de autoverzekering zijn, omdat de premie hier soms van af hangt. Door te pinnen bij de snackbar, in de kroeg, of in de tabakszaak geef je de bank informatie over je ongezonde lifestyle. Op zich geen probleem als je daar zelf voor kiest. Maar als steeds meer winkels contant geld weigeren, heb je straks geen keuze meer. En dan leidt de individuele keuze van winkeliers om geen contant geld te accepteren collectief tot een onaanvaardbaar gevolg.

Daarnaast is er nog een ander 'praktisch probleempje'. Vorige maand had de ING te kampen met een storing waardoor het saldo van rekeninghouders soms te laag werd ingeschat. Met als gevolg dat ze virtueel rood stonden en niet konden pinnen in de winkel. Detailhandel Nederland riep op tot maatregelen, waaronder het regelen van een goede backup. Ik weet nog wel een betrouwbare backup die al eeuwenlang zijn waarde heeft bewezen.

Contant geld.

In case you spot any errors on this page, please notify me!
Or, leave a comment.
J. Campfens
, 2013-05-08 13:13:49
(reply)

Ik stoor me al een paar jaar aan de manier waarop het “pinnen mag” aan de man gebracht wordt. Het is een langlopende campagne die mensen langzaam conditioneert tot een bepaalde denkwijze. Keer op keer wordt benadrukt hoe handig het wel niet is, niet alleen met pinnen, maar ook met de ov-chipkaart bijvoorbeeld. Mensen krijgen echter nooit de negatieve kant van het verhaal te horen. Die moeten ze, soms als het al te laat is, aan den lijve ondervinden.

Een ander nadeel van het pinnen dat in het bovengenoemde stukje niet aan de orde komt is dat pinnen ook invloed heeft op je uitgavepatroon en je zicht daarop. Met contant geld heb je veel meer controle over hoeveel geld je opneemt en uitgeeft. Je ziet hoeveel geld je nog in je portemonnee hebt. Met pinnen ga je onbewust meer geld uitgeven, je verliest je uitgavengewoontes makkelijker uit het oog.

Tot slot wil ik even een vergelijking trekken met de ov-chip kaart en het verschuiven van de controle. Wat uit eindelijk gaat dit hele proces niet om wat handig is en om het terugdringen van overvallen, nee het gaat om zoveel mogelijk informatie over mensen verzamelen; want informatie is macht en levert geld op.

Voorheen had je een strippenkaart, waarbij je op elk moment wist hoeveel strippen je nog over had om te reizen. De vervoersbedrijven wisten niet hoeveel strippen jij op een bepaald moment in je bezit had, maar jij wel. Toen kwam de ov-chip kaart en draaide de situatie compleet om. Nu weten de vervoersbedrijven op elk moment hoeveel saldo jij hebt, (en waar je bent, als je reist) maar jij kan niet op elk moment zelf je saldo uitlezen. Sterker nog de gegevens op de website van ov-chipkaart lopen vaak een dag achter waardoor je nooit een exact beeld hebt van je huidige saldo. Het enige moment dat jij je exacte saldo ziet is op de paaltjes, waar je moet bukken en stil moet blijven staan op het even goed in je op te nemen; Dit tot ongemak van de horde mensen achter je die ook uit willen checken.

Ik hoop dat mensen wakker worden en al die handige ontwikkelingen eens beter gaan onderzoeken, want stapje voor stapje koken we in ons gezellige kikkerlandje gaar als een stel onwetende kikkertjes.

Mark
, 2013-05-09 16:06:58
(reply)

nou jongens zet de aluminium-hoedjes maar op

Jaap-Henk
, 2013-05-09 16:09:22
(reply)

En stop je vingers in de oren! Maar dan later niet gaan zeuren dat ik je niet gewaarschuwd heb… ;-)

Mark
, 2013-05-09 16:32:46
(reply)

nee maar even zonder gein dan.

Ook ik weet dat er een probleem zit in het digitale-betaalsysteem, maar deze zal de toekomst hebben. Dit systeem moet stabieler en beter beveiligd worden. Maar in mijn ogen heeft het weinig zin om ergens tegen aan te schoppen wat onvermijdelijk is. Ik denk dat iedereen zich bewust is over de risico’s, maar dit af weegt tegen de voordelen.

En informatie die wordt gegenereerd door betalingsverkeer bij standaard bankenzaken, mag naar mijn weten niet voor commerciële doeleinden worden gebruikt, maar misschien is dit onjuist. zoja hoor ik het graag.

Pieter Veenstra
, 2013-05-09 17:01:21
(reply)

Reblogged this on Welke toekomst?.

Laurens (@draadloos)
, 2013-05-10 21:46:58
(reply)

Ach, met het opnemen van contant geld laat je ook een locatie-spoor achter. En bovendien weet je mobiele provider ook dat je in die winkel bent geweest. Ook al heb je niet gepind.

Het grootste voordeel van pinnen is van mij betreft het uitbannen van zwart geld bij de middenstand. Winkeliers die op dit moment geen pinbetalingen aanbieden, zijn wat mij betreft per definitie verdacht. Leuke lead voor de Belastingdienst.

Angelique Wessel
, 2013-05-11 19:42:46
(reply)

hmmm men vindt het aangenaam om met een kar vol boodschappen voor een kassa te staan terwijl de pin het niet doet? en het is toch te zot voor woorden dat de winkelier stortingskosten moet betalen? ik betaal zolang het kan nog steeds contant. geen air-$ails of b^nu& kaarten voor mij.

Fredy
, 2013-05-13 03:08:29
(reply)

Eigenlijk ben ik het helemaal met je eens. Toch had ik bijna dit getweet.:.Contact geld? Ben jij dan een van hun bedreigers? die ze direct bejegenen om een fee te geven voor protectie? Kijk… in sommige gevallen zijn verkopers kwetsbaar. Daarom snap ik hun verzoek met een snik om die arme cassiéres of kassiers die zijn vermoord om CASH. Amerikaanse praktijken of die van maffiosie, kidnappers of gijzelnemers hebben dit in de hand gewerkt. Wel flauw t.o.v. De wel getolereerde antipatiserende instelling voor vergiftigende- en goedgekeurde reinigingsstoffen die vrijwel niet uit ons drinkwater te scheiden zijn. Die ook al ben je nog zo puur en vrij van schuld en zorg je goed voor jezelf toch ziek kunnen maken. Vooral bij intolerante instelling van je gehele gestel. ze gokken op een detail of een hele grote ingreep…Waardoor ze (farmaceutici) nog meer aan je kunne verdienen… Met nog meer pillen en bakviri die ze laten rondzwermen. Sorry dat dit alles releert met elkaar. Met die OV chipkaart kon ik het ook helemaal niet vinden, teveel sociale controle… Toevallig? Hoe de Big Brother is Watching You is veroorzaakt? Veel mensen doen er maar wat graag aan mee. Zodra je mails verstuurd, FBliked, tweet, googled of wat dan ook doet. Ook dan neem je deel aan dat hele gedoe. Een bonuskaart hier of daar…Het geeft best wel voordeel. maar pinnen? Dat levert ellenlange prints van je uitgaven op. Laat dat je excuus zijn. Het is niet nodig om permanent geconfronteerd te worden met je uitgaven.

Fredy
, 2013-05-13 03:14:26
(reply)

Eigenlijk, ook voor een verklaring van mijn inter-activiteit kijk eens en steun mijn droom voor Nederland… https://deeljouwdroom.nl/participants/18016. Ik vond jouw via de Groene Amsterdammer en was op de 11e op stap met s’Werelds enige Grote Klompenmaker in Amsterdam. Naarstig op zoek naar afbeeldingen van Klompen in het Rijksmuseum. Gelukkig vond hij in de Aziatische hoek ook het welgezochte object van HOUT.

MatthijsK
, 2013-05-23 19:05:16
(reply)

Nieuws van Equens op Teletekst ( http://nos.nl/teletekst/#113_01 ):

"Banken verkopen pingedrag klanten

Winkeliers krijgen inzicht in het pingedrag van Nederlanders. Het bedrijf dat de informatie verwerkt, Equens, wil bedrijven informatie doorspelen over welke winkels klanten bezoeken en hoeveel ze daar uitgeven.

Equens zegt dat de gegevens niet tot een persoon zijn te herleiden, maar wel tot de wijk waarin de klant woont. De Nederlandse aandeelhouders van Equens zijn ING, ABN Amro en Rabobank. Die laatste twee hebben nog wel twijfels.

Ze willen onder meer de garantie dat de privacy van de bankklanten niet wordt aangetast door het vrijgeven van zijn ‘pinspoor’."

Fredy
, 2013-05-24 00:29:01
(reply)

Heb je misschien een tegenactie in je gedachte? Misschien is het onderwerp Pintracking nog helemaal niet opgenomen in het persoonlijkheidsrecht. In ieder geval heb ik dat met de OVchipkaart hetzelfde dilemma. Ik houd er ook niet van om ellenlange bankafschriften uit te draaien. Af en toe moet je bankafschriften meesturen, om bijvoorbeeld kwijtscheldingen te krijgen. Tja en daar sta je dan in je hemd ..

MatthijsK
, 2013-06-20 16:36:13
(reply)

Gelukkig heeft Equens z’n keutel weer ingetrokken. Inderdaad is het met de OV-chipkaart hetzelfde. Gegevens die onder (de facto) systeemdwang worden verzameld zouden omwille van goede sociale verhoudingen (reiziger/OVbedrijf, betaalpashouder/Equens, enz.) niet moeten worden hergebruikt zonder toestemming van de betrokkene op wie de gegevens betrekking hebben. Ik besef me dat het niet praktisch is, maar wat sowieso geen oplossing is het dan maar zomaar (want zo komt het op mij over) bedenken/uitvoeren van allerlei plannen met die gegevens. Persoonlijk heb ik (zelfs?) ook moeite met de rafelranden van “verenigbaar (her)gebruik”.

Fredy
, 2013-06-21 01:09:53
(reply)

Rafelranden van verenigbaar hergebruik? Eerst dacht ik aan afgeraffeld plannen, daarna rees meer de vraag, wat bedoelt hij nou? Meester in combinaties maken als ik ben.,Gaat het over de alles in één pas? Betalen met je IBANkpas waarmee je kan reizen, legitimeren, registreren etc etc? Langzaam lekt de privacy weg, een normverschuiving vindt plaats en nog een klein stapje en je mobiel of IP adres is er ook bij inbegrepen. Rafelrandjes van grensverleggende detentie van nog niet criminelen die bij een interpretatiefout het tegendeel maar eens moeten zien te bewijzen. Ach zover zijn we nog niet, al passen de radertjes (rafelrandjes?) al aardig in elkaar. Zit ik in de buurt van de verklaring betreft her verenigbaar hergebruik? Laat het me weten.

MatthijsK
, 2013-06-22 13:09:57
(reply)

Met “verenigbaar” bedoelde te verwijzen naar Artikel 9 van de privacywet. Zie de toelichting onder kopje “Artikel 9” in de Memorie van Toelichting bij de Wet bescherming persoonsgegevens, waarin voorbeelden van onverenigbaar gebruik worden vermeld: http://www.commissievantoezicht.nl/dossiers/penitentiair_dossier/achtergronddocumenten/memorie-van-toelichting-wbp.pdf

Een voorbeeld dat vaak wordt geciteerd: “Indien bij voorbeeld een verzekeraar met een betrokkene zowel een ziektekostenverzekering als een ziektewetverzekering (loondervingsregeling) als een levensverzekering heeft gesloten, is het denkbaar dat in het kader van elk van deze overeenkomsten met toestemming van de betrokkene medische gegevens zijn verkregen die op gerechtvaardigde gronden bij de uitvoering van de verzekering worden verwerkt. Desondanks zal in de regel het bijeenvoegen van deze gegevens, bij voorbeeld wanneer de betrokkene een nieuwe verzekering aanvraagt, moeten worden aangemerkt als onverenigbaar gebruik. Deze mogelijkheid is er slechts indien de betrokkene daartoe uitdrukkelijk toestemming heeft gegeven. (…)”

Zie ook http://www.deprivacypraktijk.nl/wbp-naslag/art.09.1.wetsgesch.html .

Pinnen? Postcode graag! | Jaap-Henk Hoepman - on security, privacy and…
, 2013-05-23 21:36:23
(reply)

[…] komt een voorspelling wel heel snel uit. Begin deze maand schreef ik over de risico’s van ‘verplicht’ pinnen. Ik hintte op de mogelijkheid dat banken informatie over je pingedrag zouden kunnen verkopen aan […]

Ondermijnt een cashloze samenleving de privacy? » datapanik.org
, 2014-09-25 21:37:51
(reply)

[…] had ook Jaap-Henk Hoepman in De risico’s van “Pinnen moet” al duidelijk gemaakt dat een cashloze […]

Column : Ron Fonteine | Silvia's Boinnk!!!
, 2015-11-06 12:33:42
(reply)